Dr.Osman Bulut Cemaate Sunum Yaptı.

Trabzon’un Akçaabat ilçesi kavaklı Rahman Camii imamı Murat Yılmaz, gerçekleştirdiği farklı faaliyetlerine bir yenisini daha ekledi. İmam Murat Yılmaz ramazan ayı münasebetiyle cami cemaatine hitaben Akçaabat Haçkalı Baba Devlet Hastanesi Doktorlarından Dr.Osman Bulut ile Oruç, Ramazan ve Beslenme konulu sunum yaptılar.

ORUÇ RAMAZAN VE BESLENME DR.OSMAN BULUT

HASTALIKLAR

—  1-DİABET (YANİ ŞEKER HASTALIĞI)

—  2-KALP HASTALIKLARI

—  3-KANSER HASTALIKLARI

—  4-FELÇLER

—  5-SOLUNUM SIKINTISI İLE SEYREDEN HASTALIKLAR

—  6-HAFIZA KAYBI VE YAŞLILIKLA İLGİLİ DURUMLAR

—  7-DİĞER DURUMLAR

—  RAMAZAN DA KAFALARIMIZI EN ÇOK KARIŞTIRAN ŞEY ; HANGİ DURUMLARDA VE NE ZAMAN ORUÇ TUTMAYABİLİRİZ..

—  BUNUN İÇİN DE HASTALIĞIMIZLA İLGİLİ ORUÇ TUTUP TUTMAMA KARARIMIZI DA HEKİMİMİZDEN ÖĞRENMELİYİZ..

—  HANGİ HASTALIKLARLA İLGİLİ KONULARDA ORUÇLA İLGİLİ SORU İŞARETLERİ OLUŞMAKTADIR. BUNLARA BİR GÖZ ATALIM:

DM, YANİ ŞEKER HASTALIĞI

ŞEKER HASTALIĞINI BİZ TOPLUMSAL OLARAK ÜÇ ŞEKİLDE BİLİYORUZ:

1-İNSÜLİN KULLANILAN ŞEKER HASTALIĞI; BU TİP ŞEKER HASTALIKLARINDA BİZ HASTALARIMIZIN ORUÇ TUMASINI KESNLİKLE ÖNERMİYORUZ.

PEKİ NİÇİN:

ÇÜNKÜ BU HASTALAR İNSÜLİN ALIMI SONRASI ŞEKER DÜŞÜKLÜĞÜ KOMASINA GREBİLİR VE GİRME RİSKİDE OLDUKÇA YÜKSEKTİR. HASTALAR DA KULLANDIĞIMIZ İNSÜLİNLER GÜN İÇERSİNDE BİRKAÇ KEZ YAPILABİLİR VE HER İNSÜLİN SONRASINDA HASTANIN YEMEK YEMESİ GEREKİR, BÖYLE BİR DURUMDA KİŞİNİN ORUÇ TUTMASIDA MÜMKÜN DEĞİLDİR.

ŞEKER HASTALIĞI DEMEK; GÜN İÇERSİNDE HASTANIN KAN ŞEKER DÜZEYİNİN KONTROLSÜZ OLARAK YÜSELMESİDİR. DENGELEMEK İÇİNDE BİRTAKIM İLAÇLAR KULLANMAK GEREKİR, BU DURUMDA HASTANIN KAN ŞEKERİ DÜŞEBİLİRDE OZAMAN HASTANIN BİR AN ÖNCE YEMEK YEMESİ GEREKİR.

—  2-HAP ŞEKLİNDE İLAÇLARIN KULLANILDIĞI ŞEKER HASTALIĞI: AYNI ŞEYLER BU TİP ŞEKER HASTALARI İÇİNDE GEÇERLİDİR. ANCAK İNSÜLİN KULLANAN ŞEKER HATALARINA GÖRE ŞEKER DÜŞÜKLÜĞÜ KOMASINA GİRME RİSKİ DAHA AZDIR. BU GRUP HASTALARINDA ORUÇ TUTMASINI ÖNERMİYORUZ.

—  SEBEP;GÜN İÇERSİNDE KAN ŞEKERİNİN AŞIRI YÜKSELİP AŞIRI DÜŞMESİNİ ENGELLEMEK İÇİN ŞEKER HASTALARININ AZ VE DAHA SIK ÖĞÜN YEMEK YEMESİNİ ÖNERİYORUZ.YANİ GÜNDE BEŞ ÖĞÜN GİBİ..

—  3-DİYETLE KONTROL EDİLEBİLECEK DÜZEYDE SINIRDA KAN ŞEKERİYLE SEYREDEN ŞEKER HASTALIĞI: KONTROLLÜ HAREKET ETMESİNİN FAYDALI OLDUĞUNU ÖNERİYORUZ. DOKTORUYLA YAKIN DİYALOGDA OLMALI VE SIK SIK ŞEKER KONTROLÜ YAPTIRMALI. ŞEKER DURUMUNA GÖREDE ORUCUNA DEVAM ETMELİ YÂDA ARA VERMELİ.

—  KALP HATALIKLARI

—  KALP HASTALIKLARI KONUSUNDA BİRAZ DAHA FARKLI DEĞERLENDİRİYORUZ.

—  ÖNEĞİN KALP YETMEZLİĞİ VAKALARI; HAFİF DÜZEYDE KALP YETMEZLİĞİ VAKALARI, YANİ DÜZENLİ İLAÇ KULLANIMIYLA NORMAL HAYATINA DEVAM EDEBİLENLER KONTROLLÜ BİR ŞEKİLDE ORUÇ TUTABİLİRLER. AĞIR DÜZEYDE KALP YETMEZLİĞİ VAKALARININ ORUÇ TUTMASINI ÖNERMİYORUZ. BUNLAR GÜN İÇERSİNDE SÜREKLİ NEFES DARLIĞI YAŞARLAR, GÜNDE 3-4 KEZ İLAÇ KULLANMALARI GEREKİR,20-30 METRE YOL YÜRÜMEKLE HEMEN SIKIŞIP HASTANELERE BAŞVURAN VE ACİLLİK OLAN HASTALARIN ORUÇ TUTMASINI ÖNERMİYORUZ.

—  AYRICA TANSİYON HASTALIKLARINIDA KALP HASTALIKLARI GRUBUNDA SAYARSAK;

—  MALİGN HT DEDİĞİMİZ YANİ ÇOK KÖTÜ VE KONROLSÜZ TANSİYONLARADA DİKKATLİ OLMALARINI ÖNERİYORUZ. BİR KEZ TANSİYON YÜKSELDİ DİYE ORUÇ TUTAMAZ DİYEMEYİZ…

—  KALP SPAZMI GEÇİRMİŞ DÜZENLİ İLAÇ KULLLANAN KİŞİLERDE ORUÇ ZAMANI İLAÇ ALIMINI ETKİLEYECEK BİR DURUM YOKSA ORUÇ TUTMANIN HASTALIĞA BİR ZARARI YOKTUR.

—  KANSER HASTALARI

—  1-BASİT DÜZEYDE OLANLAR: TEDAVİSİNİ OLMUŞ, GENEL DURUMU İYİ HASTALIĞI ATLATMIŞ OLANLAR TUTABİLİRLER.

—  2-TEDAVİSİ DEVAM EDEN DURUMU TAM NETLEŞMEMİŞ KANSER VAKALARI O AN Kİ HEKİMİNİN TAVSİYESİNE GÖRE HAREKET ETMELİLER.

—  3-TERMİNAL DÖNEM DEDİĞİMİZ SON DÖNEM  HASTALARININ TUTMASI UYGUN DEĞİLDİR..

—  YİNE KANSER HASTALARINDA HANGİ DURUMDA OLURSA OLSUN KEMOTERAPİ ALAN, RADYOTERAPİ ALAN HASTALARIN ORUÇ TUTMASINI ÖNERMİYORUZ. ÇÜNKÜ BU DURUMDAKİ HASTALARIN VÜCUT DİRENÇLERİ AZALMIŞ GÜÇSÜZ KALMIŞLARDIR. VÜCUTUN BESLENMEYE VE DİRENCİNİN DESTEKLENMESİNE İHTİYAÇ VARDIR. ZATEN BU DURUMDAKİ HASTA İSTESEDE ORUÇ TUTAMAZ.

—  -FELÇLER-

—   FELÇLİ HASTALARDA KISIM KISIMDIR…

—  ÖRNEĞİN YATALAK DURUMDA ANCAK ŞUURU TAMAMEN YERİNDE BİR HASTANIN ORUÇ TUTMASI MÜMKÜN DEĞİLDİR.

—  AKLİ DENGESİNİ KAYBETMİŞ ANCAK YÜRÜYEBİLEN SADECE BİR UZVUNDA FELÇ SEKELİ KALMIŞ HASTALARIN ORUÇ TUTMASI MÜMKÜN DEĞİLDİR.

—  YİNE AKLİ DENGESİ YERİNDE YÜZ FELCİ GEÇİRMİŞ HER ŞEY NORMAL, FİZİKSEL AKTİVİTESİNDE HİÇBİR SORUN OLMAYAN HASTALAR, ELİNDE VEYA KOLUNDA HAFİF BİR FELÇ SEKELİ OLAN HASTALAR ORUÇ TUTABİLİRLER.

BULANTI KUSMALI HASTALIKLAR

—  1-VERTİGO DENİLEN VE AŞIRI BAŞ DÖNMESİ, BULANTI VE KUSMALARLA SEYREDEN HASTALIKLAR; BUNLARDA ATAKLAR HALİNDE OLUP HER ZAMAN OLACAK DİYE BİR KURAL YOK TUR HAFİFTEN AĞIR TABLOLARA KADAR SEYREDEBİLİR ANCAK ORUÇ TUTMAYA ENGEL BİR DURUM YOKTUR.

—  2-GEBELİK DURUMU; HİPER EMEZİS GRAVİDARUM DENİLEN AŞIRI KUSMALARLA SEYREDEN BİR DURUM DIŞINDA, ENGEL BİR DURUM YOKTUR.

—  3-İSHALLER: İSHALLERDEDE AŞIRI KUSMALAR OLABİLİR BU DURUMDADA RAHAT OLANA KADAR ARA VERİLEBİLİR.

—  SOLUNUM SIKINTILI HASTALIKLAR

—  SOLUNUM SIKINTISI YAPAN HASTALIKLARDA KISIM KISIMDIR;

—      1-GÜNÜN HER SAATİNDE NEFES DARLIĞI İLE SIKIŞAN VE SIK SIK HASTANE ACİLLERİNE BAŞVURAN AKCİĞER HASTALIKLARI

—     2-GÜN BOYU 3-4 KEZ İLAÇ VEYA FISFIS TARZI RAHATLATICI İLAÇLAR KULLANAN HASTALARIN.

—     3-BİR KAÇ ADIM YÜRÜMEKLE SIKIŞAN VE SÜREKLİ İLAÇ ALMAK ZORUNDA KALIP ORUCUNU BOZMAK ZORUNDA KALAN HASTALARIN ORUÇ TUTMASI UYGUN DEĞİLDİR…

—    BU TÜR HASTALIKLAR   KOAH OLARAK BİLİNİRLER.YANİ HASTANEDE KOAH TANISI ALMIŞ HASTALARDIR.KRONİK OBSTRUKTİF  AKCİĞER HASTALIKLARI ….

—      ASTIM GRUBU HASTALIKLAR İSE İLAÇLARINI ALIP ALLERJEN ETKENLERDEN UZAK DURMAK KAYDIYLA ORUÇ TUTMALARINDA SAKINCA YOKTUR. ORUCUN ASTIMI ARTIRICI BIR ETKİSİ YOKTUR.

—  HAFIZA VE YAŞLILIKLA İLGİLİ DURUMLAR:

—      ÖNCELİKLE YAŞLILIK ASLA VE ASLA İBADETE ENGEL BİR DURUM DEĞİLDİR.KALDIKİ YAŞLILIK HERKESE GÖRE  DEĞİŞEN BİR KAVRAM OLUP 60 YAŞINDA BİLE KENDİNİ ÇOK ZİNDE HİSSEDENLER VARDIR..

—    1-DEMANS HASTALARI: İLERİ YAŞLARDA ORTAYA ÇIKAN BİR HASTALIK OLUPÇOĞUNLUKLA AKLİ MELEKELERİN KAYBI VE ÇOĞU ZAMAN NERDE NE YAPTIĞININ FARKINDA OLAMAZLAR, HAFIZALARI YERİNDE DEĞİLDİR .BUGRUP HASTALARIN ORUÇ TUTMASI MÜMKÜN OLMAYIP HER ŞEYİ UNUTABİLİRLERDE.

—    2-ALZHEİMER HASTALARI: BU GRUP HASTALARIN HAFIZA VE FİZİKSEL KONTROLLERİ OLMADIĞINDAN NE YAPTIKLARININ FARKINDA DEĞİLLERDİR. ORUÇ TUTMALARI MÜMKÜN DEĞİLDİR.

—    3-AKLİ MELEKELERİ ZAMAN İÇİNDE KAYBOLAN HASTALAR; GEÇİRDİKLERİ HASTALIKLAR SONRASI OLABİLİR. BU DURUMDA ORUÇ TUTMAYI GEREKTİRMEZ. ÖRN: MENENGİT SONRASI OLABİLİR.

BÖBREK HASTALIKLARI

—     BÖBREK HASTALIKLARINI İKİ GRUPTA İNCELERSEK;

—  1-HAFİF DÜZEYDE BÖBREK FONKSİYON BOZUKLUĞU OLAN VE BOL SU İÇMESİ ÖNERİLEN VAKALAR ;İFTAR SONRASI SAHURA KADAR BOL SU İÇİLECEKSE SORUN DÜŞÜNMÜYORUZ..

—  2-EĞERKİ HASTA BÖBREK YETMEZLİĞİNDEN DOLAYI DİYALİZE GİRİYORSA ORUÇ TUTMASINI ÖNEMİYORUZ VE TUTMASI DA MÜMKÜN DEĞİLDİR…

—  3-BUNUN DIŞINDA BENİM BÖBREK TAŞIM VAR ,İDRAR YOLLARIMI SIK SIK ÜŞÜTÜYORUM VS NEDENLERLE ORUÇ TUTMAMAK GEREKMEZ..

DİĞER DURUMLAR

—       BUNLARDA; GÜNĞBİRLİK YAŞANILAN HASTALIKLAR GRUBUDUR. BU GRUP HASTALIKLARDA HAYATI TEHDİT EDİCİ KLİNİK SORUNLAR OLMADIKÇA ORUÇ TUTMAMAYI GEREKTİRMEYEN HASTALIKLARDIR. BUNLARI SIRALAYACAK OLURSAK:

—      1-SOĞUK ALGINLIKLARI; GRİP NEZLE BOĞAZ ENFEKSİYONLARI, SİNÜZİT GİBİ…

—      2-GÜNCEL GEÇİRİLEN ENFEKSİYON HASTALIKLARI

—      3-SİNİR KRİZLERİ VEYA PSİKİYATRİK HASTALIKLAR:EFENDİM BEN SÜREKLİ SİNİR KRİZLERİ GEÇİRİYORUM ORUÇ TUTAMIYORUM..BU BİR BAHANEDİR.AKLİ MELEKELERİNİ KAYBETMEMİŞ FİZİKİ KONTROLLERİNİ SAĞLAYABİLİYORSA ORUCUNU TUTACAKTIR.

—      4-MİDE BARSAK HASTALIKLARI:KABIZLIKLAR,MİDE ÜLSERLERİ .ÖZELLİKLE MİDE ÜLSERLERİ OLANLAR ORUÇ TUTMAMAYI BAHANE ETMEMELİLER ..GEREKİRSE BİRKAÇGÜN DENEMELERİ GEREKİR.

—  5-İSHALLER :HAFİF İSHALLERDE SORUN YOK ,ANCAK ŞİDETLİ İSHALLERDE, ÖRNEĞİN GÜNDE 10-15 KEZ İSHALE ÇIKILAN VAKALARDA VUCUT ŞİDDETLİ SIVI KAYBINA UĞRADIĞINDAN HALSİZ VE BİTKİN KALACAKTIR.DOLAYISIYLA DURUMA GÖRE BİR KAÇ GÜN ARA VEREBİLİR..

—            6-BURKULMALAR VE BASİT YARALANMALAR:YANİ HERHANGİ BİRYERİNİZDE SIYRIK, KAZARA BİR METAL VEYA YABANCI BİR CİSİM BATMASI ORUÇ BOZULDU DİYE TUTMAMAYI GEREKTİRMEZ.

—  ASLINDA ORUÇLA İLGİLİ OLARAK ŞUNUDA UNUTMAMAK GEREKİR;İNSAN SAĞLIĞINA ZARAR VERECEK HİÇBİR ŞEY YARATICI TARAFINDAN KULA  İBADET OLARAK EMREDİLMEZ.ORUÇ  VUCUDUN DİNLENMESİDİR;KARACİĞERİN ,MİDE BARSAK SİSTEMİNİN KISACA YORULAN VÜCUT  HÜCRELERİNİN  DİNLENMESİDİR..BÖYLE BİR İMKANI DA BASİT SEBEPLERLE ORTADAN KALDIRMAMAK GEREKİR.

—          ÇOĞU ZAMAN DA ORUÇLA İLGİLİ ORTAYA ÇIKAN SAĞLIK SORUNLARININ EN ÖNEMLİ SEBEBİ KİŞİNİN KENDİSİ DE OLABİLİR.NASIL ?:

—           BESLENMEYLE

—  BESLENME İLE İLGİLİ SORUNLARIMIZ

—  BESLENME ALIŞKANLIKLARIMIZ BAZAN RAHATSIZLIKLARIMIZI ARTIRARAK ORUÇ TUTMAMIZI ENGELLEYECEK DURUMLARA SEBEP OLABİLİR. BU DURUMLAR:

—      1-İFTAR SAATİ DİNLENMİŞ VE BOŞ OLAN MİDEYİ AŞIRI MİKTARDA VE HIZLI BİR ŞEKİLDE DOLDURMAK.

—      2-YAĞLI VE SİNDİRİMİ ZOR AĞIR GIDALARLA İFTARI AÇMAK .

—      3-SAHUR YEMEKLERİNDE HAMURİŞİ GIDALAR VE YAĞLI YİYECEKLER YİYEREK YATMAK…

NASIL YEMELİYİZ

—  1-İFTAR VAKTİ HAFİF ŞEYLERLE BAŞLAMAK GEREKİYOR. MESELA ÇORBA SALATA GİBİ ŞEYLERLE ORUÇ AÇILIR 5- 10 DK ARADAN SONRA TEKRAR DEVAM EDİLİR.

—      2-İFTAR SONRASI MÜMKÜNSE BİR MİKTAR YÜRÜNEBİLİR SİNDİRİMİ KOLAYLAŞTIRMAK İÇİN..RAMAZANDA BU İŞİN KOLAYI VAR TABİ :TERAVİ NAMAZI SİNDİRİM İÇİN BİÇİLMİŞ KAFTAN.

—      3-İFTAR YADA SAHUR SONRASI HEMEN UYKUYA DALIP YATMAMALI.AKSİ HALDE YEDİĞİMİZ ŞEYLERİN SİNDİRİMİ ZORLAŞIR VE İNSAN SAĞLIĞINA FAYDADAN ÇOK ZARARI OLUR.

—     4-AZ YEMEK SIK YEMEK .

—     5-MALUMUNUZ YAZ DÖNEMİ İFTAR SONRASI SAHURA KADAR BOL MİKTARDA SIVI TÜKETMELİYİZ.YAKLAŞIK 2-3 LİTRE KADAR …SIVI TÜKETİMİ NORMALDE DE İNSAN SAĞLIĞI AÇISINDAN ÖNEMLİDİR.İNSAN VÜCUTUNUN YÜZDE 75  İ SUDUR .

KISACA

—  1-ÜŞÜTTÜM

—  2-SİNİR RAHATSIZIYIM

—  3-SÜREKLİ TAŞ DÜŞÜRÜYORUM

—  4-MİDEM KALDIRMIYOR

—  5-ÇOK ZORLANIYORUM

—  6-BÜNYEM KALDIRMIYOR

—  7-BENİM VUCUTUM ÇOK ZAYIF

—  8-HİÇBİR HASTALIK YOKKEN ŞEKERİM DÜŞÜYOR.

—  9-MİGRENİM VAR ORUÇ ÇOK BAŞ AĞRISI YAPIYOR.

—  BU VE BUNA BENZER BİR ÇOK BAHANELER ORUÇ TERKETME SEBEBİ DEĞİLDİR..

—  TEKRARLAMAK GEREKİRSE……………

—  ÖZELLİKLE ORUÇ TUTMAK İSTESELER DAHİ;

—          1-İLAÇLARINI ALMADIKLARI TAKDİRDE HAYATİ RİSK TAŞIYAN HASTALIKLARDA.

—          2-İNSLİNLE KONTROLEDİLEN ,VUCUTUN BAZI ORGANLARINA ZARAR VERMEYE BAŞLAMIŞ ŞEKER HASTALARINDA.

—          3-TERMİNAL DÖNEM KANSER HASTALARI ..SON DÖNEM .

—          4-YİNE İLERİ DÜZEYDE KALP YETMEZLİĞİ OLAN VE  HERGÜN SOLUNUM YETMEZLİĞİNE GİREN KALP HASTALARI.

—          5-DİYALİZE GİREN  BÖBREK HASTALARININ

—          6-AKLİ DENGESİ YERİNDE DAHİ OLSA AYAĞA KALKIP DOLAŞAMAYAN VE İHTİYAÇLARINI HİÇBİR ŞEKİLDE GİDEREMEYEN FELÇLİ HASTALARIN

—          7-AKLİ DENGESİ YERİNDE OLMAYAN DEMANS ,ALZHEİMER GRUBU HASTALARIN ORUÇ TUTMASINI ÖNERMİYORUZ……

ÖZETLE

—           ORUÇ SAĞLIKLI KİŞİLERİN İBADETİDİR DİYE HAFİF RAHATSIZLIKLARDA BEN HASTAYIM ORUÇ TUTMAMA GEREK YOK …VEYA TUTULMAMASI GEREKEN DURUMDADA ŞARTLARI ZORLAMAYA GEREK YOKTUR..

—           BUNUN YANINDA BESLENME KURALLARINI DA UNUTMAMAK GEREKİR .BAZAN ŞİFA OLAN ŞEYLER BAZANDA ZARARLI OLABİLİR.

—            ÖRN;SU HAYATTIR AMA ÖYLE BİR ZAMAN GELİRKİ DİYOR SU SENİ BOĞAR …

—  HZ MEVLANA

VE

ZARARLI OLABİLECEK VEYA İNSANOĞLUNUN SAĞLIĞINI TEHDİT EDECEK HİÇBİR ŞEY ALLAH CC TARAFINDAN KULA İBADET OLARAK EMREDİLMEZ….

RAMAZANINIZ VE CUMANIZ MÜBAREK OLSUN…   MURAT HOCAM VE ARKADAŞLARADA TEŞEKKÜR EDİYORUZ